Małżeństwa mieszane i im podobne
"Mixtae religionis" oraz "disparitas cultus"
Małżeństwo w świetle Kodeksu Prawa Kanonicznego »
Małżeństwa "mieszane i im podobne" to małżeństwa zawierane przez katolików:
- z nieochrzczonymi (przeszkoda zrywająca, kan. 1086, § 1 oraz 1129);
- z ochrzczonymi poza Kościołem katolickim (ale zgodnie z Mt 28,19);
- z ochrzczonymi wprawdzie w Kościele katolickim, którzy jednak od najmłodszych lat (jeszcze przed używaniem rozumu) byli wychowywani w niekatolickiej wspólnocie kościelnej lub w ateizmie;
- z osobami, które uważają się za niewierzących lub ateistów;
- z tymi, którzy formalnym aktem odstąpili od Kościoła katolickiego
(26.10.2009 – nowelizacja kan. 1124); - z osobami, które wprawdzie nie formalnie, ale praktycznie i publicznie odstąpiły od Kościoła, tak że faktu tego odstępstwa nie da się ukryć;
- z ludźmi, którzy trwają notorycznie w cenzurach kościelnych;
- z osobami, które ostentacyjnie nie praktykują.
Takie małżeństwo może być zawarte tylko po uzyskaniu wyraźnego zezwolenia ("dyspensy") od ordynariusza miejsca (biskupa). Udziela on takiego zezwolenia na prośbę strony katolickiej po spełnieniu następujących warunków (kan. 1125):
- Strona katolicka winna oświadczyć, iż jest gotowa odsunąć od siebie niebezpieczeństwo utraty wiary oraz będzie się starała być ochrzcić i wychować dzieci w Kościele katolickim.
- Strona niekatolicka musi być świadoma treści przyrzeczenia i obowiązków strony katolickiej.
- Obie strony winny akceptować cele oraz istotne przymioty małżeństwa.
Małżeństwa mieszane z zasady celebruje się poza liturgią Mszy św.

Kodeks Prawa Kanonicznego – Tytuł VII "Małżeństwo" »
Dokumenty Episkopatu Polski:
Instrukcja o przygotowaniu do zawarcia małżeństwa w Kościele katolickim, 5.09.1986.
Instrukcja w sprawie duszpasterstwa małżeństw o różnej przynależności kościelnej, 11.03.1987.